6735 Sayılı Kanun Resmi Çerçevesi
⚖️ Yasal Statü & Mevzuat Karşılaştırması

Turkuaz Kart ile Mavi Kart Arasındaki Farklar Nelerdir?

Turkuaz Kart ile Mavi Kart arasındaki yasal farklar: 5901 sayılı vs 6735 sayılı Kanun, kimler alabilir, askerlik muafiyeti, aile hakları ve karşılaştırma tablosu.

📅 Güncellenme: Mart 2026 • 📜 6735 Sayılı Kanun Kılavuzu • ⏱️ 5 dk Okuma
💡 Özet / TL;DR: Temel Hukuki Ayrım
Mavi Kart (Blue Card): 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu madde 28 uyarınca, doğumla Türk vatandaşı olup izinle vatandaşlıktan çıkan soydaşlarımıza ve onların altsoylarına verilir.

Turkuaz Kart (Turquoise Card): 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamında, Türkiye ile daha önce hiçbir vatandaşlık bağı bulunmayan nitelikli yabancı iş gücü, bilim insanları, küresel yatırımcılar ve sanatçılara süresiz çalışma ve bağımsız ikamet hakkı sağlayan uluslararası prestij belgesidir.

📊 Detaylı Hukuki ve Pratik Karşılaştırma Tablosu

Mevzuat maddeleri ve pratik uygulama farklılıklarının karşılaştırmalı analizi.

Kriter / Hak Boyutu Turkuaz Kart (6735 Sayılı Kanun) Mavi Kart (5901 Sayılı Kanun)
Yasal Dayanak 6735 Sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu (Md. 11) 5901 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu (Md. 28)
Kimler Başvurabilir? Nitelikli yabancı uzmanlar, Ar-Ge araştırmacıları, yatırımcılar, bilim insanları ve sanatçılar. Doğumla Türk vatandaşı olup Bakanlık izniyle vatandaşlıktan çıkanlar ve 3. dereceye kadar altsoyları.
Önceki Türk Vatandaşlığı Şartı Gerekmez. Tamamen yabancı uyruklular için tasarlanmıştır. Zorunludur. Doğumla Türk vatandaşı olunmuş olması şarttır.
Çalışma İzni Durumu Süresiz çalışma izni yerine geçer. Ayrı bir çalışma izni veya işveren sponsorluğu aranmaz. Türkiye'de çalışma izni almadan serbestçe çalışma hakkı tanır.
Askerlik Hizmeti Muafiyeti Evet. Yabancı uyruklu statüsü korunduğundan zorunlu askerlikten tamamen muaftır. Evet. Türk vatandaşlığından izinle çıkıldığı için zorunlu askerlik yükümlülüğü kalkar.
Eş ve Çocukların Hakları Eş ve 18 yaşından küçük çocuklara süresiz ikamet sağlayan "Turkuaz Kart Sahibi Yakını Kartı" verilir. Çocuklar altsoy kütüğüne tescil edilerek doğrudan bağımsız Mavi Kart hakkı kazanırlar.
Veriliş Süresi ve Şartı İlk 3 yıl "Geçiş Dönemi" izleme raporuna tabidir. 3. yıl sonunda süresiz kalıcı hale gelir. Süresizdir. İzleme raporu veya puan barajı uygulanmaz.
Seçme ve Seçilme Hakkı Yoktur (Yabancı statüsündedir). Yoktur (Kamu hakları haricinde Türk vatandaşları haklarına sahiptir).
Türk Vatandaşlığına Geçiş 3 yıllık geçiş dönemini başarıyla tamamlayanlar istisnai vatandaşlığa doğrudan başvurabilir. Zaten izinle çıkılmış eski vatandaşlık olduğundan istenildiği zaman yeniden vatandaşlığa dönülebilir.

1. Hedef Kitle ve Başvuru Şartlarındaki Temel Ayrım

Toplumda ve internet aramalarında en çok yapılan hata, Mavi Kart ile Turkuaz Kart'ın birbirinin alternatifi sanılmasıdır. Oysa bu iki statü tamamen farklı hedef kitlelere hitap eder:

• Mavi Kart, kökeni Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığına dayanan ancak çifte vatandaşlığa izin vermeyen ülkelerin (örn. Almanya, Avusturya) vatandaşlığına geçmek için Türk vatandaşlığından izinle feragat eden kişilerin mülkiyet ve miras haklarını koruma aracıdır.
• Turkuaz Kart ise küresel bir yetenek mıknatısıdır. Amerika, İngiltere, Rusya, İran veya herhangi bir ülke vatandaşı olan üst düzey yazılımcılar, doktorlar, yapay zeka mühendisleri ve fon yöneticileri Türkiye’ye yerleşirken bu karta başvurur.

2. Askerlik Muafiyeti ve Kamu Hakları Boyutu

Her iki kart hamili de Türkiye Cumhuriyeti Kanunları nezdinde zorunlu askerlik hizmetinden muaftır. Ancak hukuki zemin farklıdır:

Turkuaz Kart sahipleri yabancı statüsünü korur. Türkiye’de süresiz çalışabilir, şirket kurabilir ve gayrimenkul edinebilirler; ancak yabancılara uygulanan kısıtlamalara (örneğin seçme ve seçilme hakkının olmaması, memuriyet yasağı) tabidirler.

Mavi Kart sahipleri ise askerlik, seçme-seçilme ve asli memuriyet haricinde Türk vatandaşlarının sahip olduğu tüm medeni ve ticari haklardan eksiksiz istifade ederler.

3. Aile Bireylerinin Statüsü: Yakın Kartı ve İkamet Güvencesi

Turkuaz Kart sahiplerinin eşine ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarına Turkuaz Kart Sahibi Yakını Kartı verilir. Bu kart, bağımsız ikamet izni yerine geçer ve yabancı aile bireylerinin Türkiye’de vize harçlarından muaf olarak yaşamasına imkan tanır.

Mavi Kart sahiplerinde ise, kart hamilinin soybağı yoluyla çocukları da Mavi Kart Kütüğü'ne kaydedilerek doğrudan Mavi Kart sahibi olurlar.

❓ Sıkça Sorulan Sorular (PAA)

Bu konu hakkında kullanıcıların arama motorlarında en çok sorduğu sorular.

Eski Türk vatandaşıyım, Turkuaz Kart başvurusu yapabilir miyim?
Eğer doğumla Türk vatandaşı olup izinle ayrıldıysanız Turkuaz Kart almanıza gerek yoktur; 5901 sayılı Kanun madde 28 uyarınca doğrudan Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü'nden Mavi Kart alarak çok daha geniş haklara ücretsiz sahip olabilirsiniz.
Turkuaz Kart sahipleri Türk vatandaşlığına geçebilir mi?
Evet. 6735 sayılı Kanun uyarınca Turkuaz Kart alan ve 3 yıllık geçiş dönemini olumlu izleme raporu ile tamamlayan yabancılar, milli güvenlik engeli bulunmamak kaydıyla Türk vatandaşlığına doğrudan istisnai başvuru yapabilir.
Turkuaz Kart Mavi Kart gibi süresiz midir?
Turkuaz Kart ilk 3 yıl geçiş dönemi için verilir. Bu süre zarfında atanan Bakanlık uzmanı izleme raporu tutar. 3 yılın dolmasına 180 gün kala yapılacak başvuruyla şart kaldırılır ve süresiz hale gelir.
6735 Sayılı Kanun Ön İncelemesi

Turkuaz Kart Başvuru Uygunluğunuzu Test Edin

Bakanlık puanlama kriterlerine göre dosyanızı hemen analiz edin, 70 puan barajını geçip geçemeyeceğinizi 3 dakikada öğrenin.